Op 17 juni 2008 werd een vernieuwd Benelux-Verdrag in Den Haag
ondertekend door de premiers en de ministers van Buitenlandse
Zaken van België, Nederland en Luxemburg, en door de ministers-presidenten
van Vlaanderen, Wallonië, de Franse Gemeenschap en de
Duitstalige Gemeenschap in België en de minister-voorzitter
van het Brusselse Hoofdstedelijk Gewest.
Zodoende zonden de bewindslieden een krachtig signaal uit
om de Benelux-samenwerking een nieuwe dynamische start te
geven.
Het nieuwe Benelux-Verdrag trad in werking op 1 januari 2012.
Korte terugblik:
Het eerste Verdrag tussen de Benelux-landen tot instelling
van de Benelux Economische Unie werd in 1958 ondertekend
voor een tijdvak van vijftig jaar. Tijdens de daaropvolgende
jaren en meer nog na de totstandbrenging van de Europese
Unie werd de focus van de Benelux-samenwerking verlegd naar
de uitbouw van andere beleidsterreinen in een voortdurend
veranderende internationale context.
Aan het einde van de vijftigjarige periode waren de regeringen
van de drie Benelux-landen van oordeel dat het tijd was voor
vernieuwing, waarbij rekening diende te worden gehouden met
de nieuwe aspecten van de Benelux-samenwerking - zoals veiligheid
- en de nieuwe federale staatsstructuur in België.
17 juni 2008:
Op 17 juni 2008 werd het nieuwe Benelux-Verdrag samen met
twee andere documenten ondertekend: de Verklaring en het
Protocol inzake de voorrechten en immuniteiten van de Benelux
Unie.
TWEE HOOFDDOELSTELLINGEN
- de Benelux-samenwerking als proeftuin voor Europa voortzetten
- de grensoverschrijdende samenwerking uitbreiden
DRIE THEMA'S
De nieuwe Benelux-samenwerking richt zich
op drie hoofdthema’s:
- Interne markt en economische unie
- Duurzaamheid
- Justitie en binnenlandse zaken.
EEN GEMEENSCHAPPELIJK
WERKPROGRAMMA
Deze drie thema's worden uitgewerkt in een vierjarig gemeenschappelijk
werkprogramma dat nadere invulling krijgt in jaarlijkse werkplannen
van het Secretariaat-Generaal van de Benelux in Brussel.
VERSTERKTE POLITIEKE AANSTURING
Dit door het Benelux Comité van Ministers goedgekeurde
gemeenschappelijk werkprogramma staat borg voor een sterkere
politieke aansturing vanuit de drie landen.
MINDER INSTELLINGEN
In het nieuwe Verdrag is het aantal structuren verminderd
en dus vereenvoudigd. Er blijven nog vijf Benelux-instellingen
over:
- het Benelux Comité van Ministers
- de Benelux Raad
- het Benelux-Parlement
- het Benelux-Gerechtshof
- het Benelux Secretariaat-Generaal
Naast deze vijf instellingen wordt in dit Verdrag eveneens
melding gemaakt van de Benelux-Organisatie voor de Intellectuele
Eigendom.
EXTERNE RELATIES
Het Verdrag voorziet uitdrukkelijk in de mogelijkheid voor
de Benelux-landen om samen te werken met andere Europese
lidstaten of regionale samenwerkingsverbanden van die landen.
NIEUWE NAAM
De uitbreiding van de samenwerking naar meer terreinen dan
louter het economische brengt met zich mee dat de officiële
benaming van de Benelux verandert van Benelux Economische
Unie in Benelux Unie.
DATUM VAN INWERKINGTREDING
Dit vernieuwde Verdrag is voor
onbepaalde tijd gesloten. Elk land kan het Verdrag na een
eerste periode van tien jaar opzeggen met een termijn van
drie jaar.
Met de ondertekening door de bevoegde ministers en de drie
premiers van het Verdrag op 17 juni 2008 kreeg de Benelux-samenwerking
een nieuwe beslissende impuls. Deze samenwerking, die tot
1958 teruggaat, wordt in een nieuw jasje gestoken en wordt
een actieve, soepele en dynamische samenwerking; deze zal
beslist een belangrijke toegevoegde waarde hebben in de bredere
Europese context.
|