Benelux, Economie, Veiligheid

België, Nederland en Luxemburg ondertekenen Benelux-verdrag tegen sociale fraude

09 mrt. 2026

België, Nederland en Luxemburg hebben vandaag een nieuw Benelux-verdrag ondertekend om grensoverschrijdende sociale fraude en sociale dumping krachtiger aan te pakken. Het verdrag faciliteert gezamenlijke inspecties, versnelt de uitwisseling van socialezekerheidsgegevens en maakt een nauwere samenwerking mogelijk bij de terugvordering van onterecht betaalde uitkeringen en bijdragen. Tegelijk wordt de bescherming van werknemers versterkt door tijdens controles specifiek aandacht te besteden aan veilige werkomstandigheden, hygiëne en fatsoenlijke arbeidsvoorwaarden.

Ondertekenaars

Het verdrag werd ondertekend door:

• nnnnnn

– Hans Vijlbrief (Nederland) – minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid
– Frank Vandenbroucke (België) – minister van Sociale Zaken en Volksgezondheid
– Marc Spautz (Luxemburg) – minister van Werk
– Martine Deprez (Luxemburg) – minister van Gezondheid en Sociale Zekerheid

Frank Vandenbroucke, minister van Sociale Zaken en Volksgezondheid (België): “We moeten sociale fraude niet alleen in eigen land bestrijden, maar ook in Europa. Meer en meer krijgen we namelijk op dit continent te maken met sociale fraude en sociale dumping. Dit Benelux-verdrag is daarom enorm belangrijk, want het versterkt aanzienlijk onze capaciteit om deze problematiek aan te pakken en de pakkans over grenzen heen te vergroten. Ik verheug me er verder op om samen met de Nederlandse en Luxemburgse autoriteiten te strijden voor een fair Europa met eerlijke concurrentie voor bedrijven. Ik blijf ook aandringen op bijkomende Europese maatregelen zodat op termijn alle Europese werknemers beter beschermd worden tegen sociale fraude en iedereen die sociale fraude organiseert overal even hard wordt aangepakt. Ook dat is Europa en de Benelux leidt hier de weg.”

Rob Beenders, minister van Sociale Fraudebestrijding (België): “Sociale fraude ondermijnt onze welvaartstaat. Het is belangrijk dat we kordaat optreden om bedrijven die misbruik maken van het socialezekerheidsstelsel aan te pakken. Sociale fraude stopt niet aan de grenzen, en onze aanpak dus evenmin. Met dit Benelux-verdrag gaan we verder dan de bestaande Europese samenwerking en verwerken we onze gezamenlijke handhaving, waardoor de Benelux kan fungeren als testregio voor sterkere handhaving binnen de EU en samenwerking binnen de European Labour Authority. Ik ben dan ook blij dat we de handen in elkaar staan met Nederland en Luxemburg.”

Martine Deprez, minister van Gezondheid en Sociale Zekerheid (LU): “Binnen de Benelux‑ruimte, waar professionele mobiliteit dagelijkse realiteit is, mag sociale rechtvaardigheid niet stoppen aan de grenzen. Door dit Verdrag te ondertekenen, beschikken we over een concreet instrument om grensoverschrijdende fraude te bestrijden, werknemers te beschermen en de bedrijven en werkgevers te ondersteunen die de regels naleven. Dit Verdrag past binnen de traditie van de Benelux als laboratorium voor integratie en versterkt een eerlijkere en meer samenhangende ruimte.”

Marc Spautz, minister van Arbeid (LU): “Dit Verdrag zet de politieke wil om in daadkracht, door de bescherming van werknemers, de ondersteuning van loyale ondernemingen, het behoud van ons sociale model en het evenwicht van de interne markt centraal te stellen. Daarmee sturen we een duidelijk signaal uit: het vrije verkeer mag nooit worden gebruikt om de regels te omzeilen, en competitiviteit mag in geen geval gebaseerd zijn op het verzwakken van sociale rechten.”

Ariadne Petridis, secretaris-generaal van de Benelux: “Onze sociale zekerheid is een kostbaar goed en een fundament van solidariteit. Daarom moeten we niet alleen misbruik bestrijden, maar ook investeren in preventie door meer transparantie, betere informatie en sterkere samenwerking tussen administraties. Met dit Benelux‑verdrag versterken we de gezamenlijke aanpak van grensoverschrijdende sociale fraude en sociale dumping, zodat eerlijkheid, bescherming en vertrouwen voor iedereen behouden blijven.

Controles en gecoördineerde inspecties
Het verdrag creëert een duidelijk kader voor de vlotte organisatie van controles en gecoördineerde inspecties:

-Inspectie- en controlediensten kunnen gelijktijdige controles uitvoeren rond één dossier.

-Inspecteurs kunnen als waarnemer deelnemen aan inspecties in een ander land.

Dit voorkomt dat bedrijven hun grensoverschrijdende verplichtingen ontwijken door over de grens te opereren en maakt schijnconstructies sneller zichtbaar.

Detachering en arbeidsvoorwaarden
Het verdrag versterkt de aanpak van misbruik bij detachering en grensoverschrijdend werk:

-Twijfels over de A1-verklaring (het attest dat aangeeft in welk land sociale bijdragen verschuldigd zijn) kunnen sneller worden onderzocht.

-Bevoegde instanties wisselen relevante gegevens uit over arbeidsrelaties en vestigingen.

Zo worden schijnconstructies, postbusfirma’s en sociale dumping kordater aangepakt.

Sociale uitkeringen
Ook op het vlak van sociale uitkeringen wordt de samenwerking versterkt:

-Instanties kunnen elkaar sneller bevragen over uitkeringen.

-Er komt nauwere samenwerking bij de terugvordering van onterecht betaalde bijdragen of uitkeringen.

-Onder bepaalde voorwaarden kunnen België en Nederland uitkeringsgerechtigden in elkaars land interviewen, zoals voorzien in een afzonderlijke afspraak.

Alle gegevensuitwisseling gebeurt conform de Europese privacywetgeving (GDPR).

Breder dan fraudebestrijding
Het verdrag beperkt zich niet tot fraudebestrijding. Het versterkt ook de werknemersbescherming via samenwerking rond controles op:

-Veiligheid en gezondheid op de werkvloer

-Hygiëne en arbeidsomstandigheden

-Fatsoenlijke arbeidsvoorwaarden

Zo krijgen slechte werkomstandigheden geen concurrentievoordeel en wordt misbruik effectiever voorkomen.

Regionale voortrekker binnen de EU
Het verdrag sluit aan bij bestaande Europese regelgeving inzake sociale zekerheid, detachering en werknemersbescherming. De Benelux kan zo fungeren als testregio voor versterkte handhaving binnen de Europese Unie. Het verdrag treedt in werking zodra alle drie de landen het volgens hun nationale procedures hebben bekrachtigd. Andere landen kunnen later toetreden.