Benelux

Ariadne Petridis: “Benelux moet gidsregio worden in geopolitiek woelige tijden”

20 mrt. 2026

Tijdens het debat over de toekomst van de Benelux op 20 maart in het Benelux-Parlement waarschuwde Benelux‑secretaris‑generaal Ariadne Petridis voor de toenemende druk op Europa. Het debat werd geopend met een gezamenlijke videoboodschap van de premiers van België, Nederland en Luxemburg, waarin zij het belang van nauwere Benelux-samenwerking benadrukten. Ook adjunct‑secretarissen‑generaal van de Benelux Liesje Schreinemacher en Tom Köller waren aanwezig.

Rusland vormt volgens Petridis een langetermijn veiligheidsdreiging, China oefent steeds grotere invloed uit via technologie en grondstoffen, en de Verenigde Staten hebben een gewijzigde houding tegenover het continent. “Dit is geen moment voor Europese gelatenheid,” zei ze, pleitend voor meer strategisch denken, doortastendheid en zelfvertrouwen binnen de EU.

Benelux als snelle samenwerkingsmotor
Petridis benadrukte dat de Benelux in deze context meerwaarde kan bieden. Omdat België, Nederland en Luxemburg al decennialang intensief samenwerken en elkaar vertrouwen, kunnen ze sneller gezamenlijke oplossingen vinden voor tal van uitdagingen. Voorbeelden zijn het Benelux‑politieverdrag, de gezamenlijke aanpak van sociale fraude, grensoverschrijdende wegvervoerinspecties en de automatische erkenning van diploma’s in het hoger onderwijs.

Pilootprojecten met bredere impact
Daarnaast wees Petridis op de maximale inzet van pilootprojecten die inmiddels ook op EU-niveau aandacht krijgen. Voorbeelden zijn de aanpak van gevaarlijk vuurwerk, maatregelen tegen lood en cadmium in keramiek, en de gezamenlijke registratie van exploitanten van laadpalen voor elektrische voertuigen. Zulke projecten kunnen niet alleen de Benelux versterken, maar ook andere Europese landen inspireren.

Crisisoefeningen en gedeelde Benelux‑ruimte
Petridis pleitte ook voor gezamenlijke crisisoefeningen om de landen weerbaarder te maken tegen natuurrampen, gezondheidscrisissen en hybride of cyberaanvallen. De samenwerking tussen de drie nationale crisiscentra blijft daarbij essentieel. Ze riep verder op om het Benelux‑grondgebied zo veel mogelijk als één ruimte te benaderen, bijvoorbeeld op het gebied van veiligheid, militaire mobiliteit, economie, energie en duurzaamheid. Artikel 350 van het EU‑werkingsverdrag biedt volgens haar voldoende juridische ruimte hiervoor.

“Benelux moet gidsregio worden”
Volgens Petridis mag niemand verwachten dat Europa snel terugkeert naar “business as usual”. Ze riep op om voort te bouwen op tachtig jaar grensoverschrijdende samenwerking binnen de Benelux. “Dat zal van de Benelux een ambitieus, coherent, stabiel en voorspelbaar voorbeeld maken voor vele anderen. Een gidsregio. Time for the Benelux to revive its power of attraction,” besloot ze.

foto (c) Parlement luxembourgeois, la Chambre des Députés