Benelux wil mobiliteit van vaardigheden over de grenzen heen vergemakkelijken

13 okt. 2026

Hoe kan de grensoverschrijdende samenwerking op het vlak van beroepsonderwijs en -opleiding worden versterkt om de mobiliteit van lerenden en werknemers te bevorderen en tegelijk tekorten aan gekwalificeerde arbeidskrachten aan te pakken?

Deze vraag stond centraal tijdens het Benelux+ Forum on Vocational Education and Skills, dat 120 deelnemers samenbracht uit Europese instellingen, overheden, beroepsopleidingsinstellingen en het bedrijfsleven. De deelnemers kwamen uit de drie Benelux-landen en uit de aangrenzende regio’s van Frankrijk en Duitsland.

Bijna 60% van de jobs in de Europese Unie steunt op technische of beroepsgerichte kwalificaties. Toch ondervinden bedrijven in veel grensregio’s moeilijkheden om gekwalificeerde werknemers aan te trekken, vooral voor technische beroepen, terwijl de gezochte vaardigheden soms net over de grens wel beschikbaar zijn. De erkenning van diploma’s en competenties vormt daarbij nog vaak een belemmering voor arbeidsmobiliteit. Een betere erkenning kan helpen om tegemoet te komen aan de behoeften van ondernemingen en tegelijkertijd de beroepskansen van werknemers te verruimen.

“Arbeidsmarkten stoppen niet aan landsgrenzen,” benadrukte Liesje Schreinemacher, adjunct-secretaris-generaal van de Benelux Unie. “Een tekort aan gekwalificeerde werknemers in de ene regio kan samengaan met opleidingsmogelijkheden of beschikbare competenties op slechts enkele kilometers afstand. Onze grensregio’s beschikken dus over een aanzienlijk potentieel.”

Oplossingen

Tijdens het Benelux+ Forum on Vocational Education and Skills werden verschillende concrete initiatieven voorgesteld om beroepsoriëntatie, grensoverschrijdende mobiliteit en de erkenning van kwalificaties te bevorderen. Onder meer de volgende voorbeelden kwamen aan bod:

-de systemen voor beroepsoriëntatie in Luxemburg, de Talent Centers in Vlaanderen en Proch’Orientation in de Franse regio Hauts-de-France;

-goede praktijken die de mobiliteit en erkenning van beroepskwalificaties ondersteunen, waaronder een programma voor dubbele diploma’s in de automobielsector tussen de Duitstalige Gemeenschap van België en Duitsland;

-het MOVE Certificate, dat vaardigheden erkent die werden verworven tijdens internationale leerervaringen via Europass;

-het project BRAVO II, dat samenwerking en dialoog stimuleert tussen betrokken actoren rond de erkenning van beroepskwalificaties in Europa.

De Nederlandse dienst DUO, die ressorteert onder het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (OCW), onderstreepte het belang van betrouwbare informatie over opleidingen en kwalificaties, evenals de noodzaak van een nauwere samenwerking tussen overheden, bedrijven en opleidingsinstellingen.

De Benelux als laboratorium voor Europa

Dankzij de opgebouwde expertise op het gebied van kwalificatie-erkenning en de reeds bestaande goede praktijken kunnen de Benelux-landen, samen met de aangrenzende grensregio’s, fungeren als een laboratorium voor Europa. Deze samenwerking kan bijdragen aan meer transparantie rond kwalificaties, in het bijzonder binnen het beroepsonderwijs, en de mobiliteit van lerenden en werknemers verder vergemakkelijken.